Noktalama İşaretleri-2 (5. Sınıf Türkçe)

Noktalama İşaretleri-2 (5. Sınıf Türkçe) Ders Notu Konu Özeti İndir

5. SINIF TÜRKÇE DERSİ DİL BİLGİSİ: NOKTALAMA İŞARELERİ-2

SORU İŞARETİ (?)
1. Soru bildiren cümlelerin sonunda kullanılır.
    – Niçin?    – Ne zaman?     – Nasıl?   – Okula gidecek misin?
2. Bilinmeyen tarih, yer, vb. durumlarda kullanılır.
   ( ? – 1985 ) Doğum ve ölüm tarihi.
ÜNLEM (!)
1. Sevinç, acı, kızgınlık, korku, şaşkınlık gibi duyguları anlatan cümlelerin sonunda.
    – Yaşasın! Başardım.      – Off! Çok yoruldum.
2. Seslenme, hitap, uyarı sözlerinden sonra
    Ey Büyük Atatürk!      Hey, arkadaş!
3. Bir sözcüğün küçümseme, alay anlamı katma amacıyla ayraç içinde kullanılır.
    Senin ne kadar başardığını (!) gördük.
KISA ÇİZGİ (-)
1. Satır sonuna sığmayan sözcükleri bölmede kullanılır.
2. İki sözcük arasındaki ilişkiyi belirtmek için kullanılır.
    Bursa – Ankara arasında demiryolu ulaşımı yoktur.
   Türkçe – Almanca sözlük
3. Dil bilgisinde ekleri göstermek için kullanılır.
   -ce  -de -den
4. Heceleri ayırmada kullanılır.
    ma – ce – ra
5. Matematikte çıkartma işareti olarak kullanılır.
    25 – 15 = 10
KESME İŞARETİ (‘)
1. Özel adlara gelen durum ve iyelik eklerini ayırmak için
    Bursa’dan Uludağ’a
2. Kısaltmalardan sonra getirilen ekleri ayırmak için
    TBMM’ye TV’ye
3. Sayılardan sonra gelen ekleri ayırmak için
    2016’da  5’inci
4. Bir harf ya da ekten sonra gelen eki ayırmak için
     di’li geçmiş zaman A’dan Z’ye kadar.
DÜZELTME (İNCELTME )İŞARETİ
1. Yabancı dillerden dilimize geçmiş bu sözcüklerde  (g)  ve  (k)  ünsüzlerinin ince okunduğunu göstermek ve bu isimlerden sonra gelen (a ) ve (u)  seslerinin üzerinde kullanılır.
   Rüzgâr – hikâye – kâğıt

2. Yazılışları aynı, okunuşları ve anlamları ayrı olan sözcükleri ayırt etmek için okunuşları uzun olan ünlülerin üzerinde kullanılır.
    Hala –  babanın kız kardeşi  >>  Hâla – henüz
    Yad – yabancı           >>>    Yâd – anma
UZUN ÇİZGİ (KONUŞMA ÇİZGİSİ) (–)
1. Yalnızca karşılıklı konuşmalarda, söz başlarında kullanılır.
   – Dersine çalıştın mı?
   – Hayır.
   – Ne zaman çalışacaksın?
   – Bu akşam çalışırım.

2. Konuşmalarda ad yazıldıktan sonra kullanılır.
    Ozan  – Bu kitabı okumam için bana verir misin?
    İdil            –  Elbette, ancak yarın verebilirim.
    Ozan    – Neden şimdi vermiyorsun?
    İdil     – Şimdi ben okuyorum. Bitmek üzere.
TIRNAK İŞARETİ (“)
1. Bir yazı içinde başkasından olduğu gibi aktarılan sözlerin başına ve sonuna konur.
    Dün Aslı “Çevreyi temiz tutmalıyız arkadaşlar.” dedi.
2. Bir sözcüğün önemini belirtmek için kullanılır.
    Irmakların taşıdığı alüvyonların birikmesiyle oluşan ovalara “delta” denir.
3. Kitap ve yazar adların yazı içinde geçerken tırnak içine alınabilir.
    O kitabı “Ömer SEYFETTİN” yazmış.
AYRAÇ (PARANTEZ)
1. Cümlede açıklamaların başına ve sonunda kullanılır.
     Atatürk elli yedi yıl (1881 – 1938) yaşamıştır.
2. Piyeslerde kişilerin nasıl davranacaklarını belirten sözler ayraç içindedir.
    TEKİN: Benim dersim var.(Elindeki elmayı Tosun’a gösterir.)Bak annem bana verdi.
3. Alıntıların aktarıldığı eseri veya yazarı göstermek için
   “Eğitimdir ki bir ulusun ya özgür, bağımsız, şanlı yüksek bir toplum olarak yaşatır ya da tutsaklık ve yoksulluğa terk eder.” (ATATÜRK)

İşinize Yarayabilir

Türkçe Ders Notları, Çalışma Notları, Konu Özetleri Ana Sayfa
Ders Kitabı Cevapları
Tüm Dersler Test Pdf İndir ve Online Test Çöz
Yazılı Soruları Tüm Sınıflar

Noktalama İşaretleri-1 (5. Sınıf Türkçe)

Noktalama İşaretleri-1 (5. Sınıf Türkçe) Ders Notu Konu Özeti İndir

5. SINIF TÜRKÇE DERSİ DİL BİLGİSİ: NOKTALAMA İŞARELERİ-1

NOKTA ( . )
1. Tamamlanmış cümlelerin sonuna konur.
     Bugün annem ve babamla birlikte eve geldik.
2. Kısaltmaların sonunda kullanılır.
     Prof. ( profesör )      Ed. (Edebiyat)
3. Sıra bildiren sayıların sonunda kullanılır.
    1. ( birinci )       IV. Murat ( Dördüncü Murat )
4. Saat gösteren sayılarda zaman birimleri arasında kullanılır.
     Saat 16.50’de okuldan çıkıyorum.
5. Gün, ay, yıl sayılarının arasında kullanılır.
     30.04.2016
6. Sayılarda basamaklar arasında kullanılır.
     254.365
7. Matematikte çarpı işareti yerine kullanılır.
    5×4 = 20                           5.4=20
VİRGÜL ( , )
1. Eş görevdeki sözcükleri, sözcük öbeklerini birbirinden ayırmak için kullanılır.
    Dedem beyaz sakallı, güler yüzlü, sevecen biriydi.
2. Uzun cümlelerde özneden sonra kullanılır.
    Annem, eve erken gelmemizi söyledi.
3. Sıralı cümleleri ayırmak için kullanılır.
   Bahçeye çıktı, ağaçlara doğru yürüdü, bir elma kopardı.
4. Tırnak içine alınmamış aktarma cümlelerin sonunda kullanılır.
     Babam sana kitap aldım, dedi.
5. Ondalık sayılarda kullanılır.
   5,02 (beş tam yüzde iki)
6. Yazışmalarda tarihle, yer adlarını ayırmak için kullanılır.
    22 Mart 2016, Aydın
7. Cümle başlarında kullanılan evet, hayır, peki, yok, tamam, elbette, haydi sözcüklerinden sonra kullanılır.
     Evet, akşama geleceğim.
     Hayır, o kitabı okumadım.
     Elbette, birlikte yemek yeriz.
8. İşaret adıllarından sonra kullanılır.
     O, hızla kapıdan içeri girdi.
NOKTALI VİRGÜL ( ; )
1. Birbirine bağlı cümleleri ayırmak için kullanılır.
2. Ama fakat lakin ancak, yalnız, oysa hâlbuki ne var ki, bununla birlikte, öyleyse, bu nedenle, sonuç olarak, çünkü gibi bağlaçlarla bağlanan cümlelerin birincisinden sonra kullanılır.
     Sabır acıdır; ama meyvesi atlıdır.
İKİ NOKTA ( : )
1. Açıklama yapılacak cümlelerin sonunda kullanılır.
    Canlılar ikiye ayrılır: Hayvanlar ve bitkiler
2. Başkalarına ait sözler aktarılırken bu sözlerden önce kullanılır.
     Öğretmenim diyor ki : “Birbirimizi sevelim .“
3. Anlamları açıklanacak sözlerden sonra kullanılır.
     Doruk: Dağın en yüksek yeri
4. Konuşma çizgisiyle başlayan konuşmalardan önce kullanılır.
     Sevgi:
     – Nereye gidiyorsun?
     Selim:
    – Bahçeye çıkacağım
5. Matematikte bölme işareti olarak kullanılır.
    30 : 5 = 6

ÜÇ NOKTA (…)
1. Bitmemiş cümlelerin sonunda kullanılır.
     Büyük bir umutla yola çıktı…
2. Bir parçadan alınan yazılarak anlatılan yerleri belirtmek için kullanılır.
    …Ayağa kalktı. Odaya doğru yürüdü.
3. Birtakım nedenlerle açıklanmak istenmeyen sözcüklerin yerine kullanılır.
     … Bu olaya şahit.
4. Konuşmada karşılık verilmediğini anlatmak için kullanılır.
      – Kimin yaptığını gördün mü?
      – …

İşinize Yarayabilir

Türkçe Ders Notları, Çalışma Notları, Konu Özetleri Ana Sayfa
Ders Kitabı Cevapları
Tüm Dersler Test Pdf İndir ve Online Test Çöz
Yazılı Soruları Tüm Sınıflar