Yaratıcı Drama

   Yaratıcı Drama Ders Notu Konu Özeti İndir

YARATICI DRAMA

Yaratıcı Drama Nedir?

Bir grubu oluşturan üyelerin yaşam deneyimlerinden yola çıkarak, bir amacın, düşüncenin, doğaçlama, rol oynama vb. tekniklerden yararlanılarak canlandırılmasıdır. Bu canlandırıma süreçleri bir lider/eğitmen eşliğinde yürütülürken kendiliğindenliğe(spontanite), -mış gibi yapmaya dayalıdır. Amacı oyuncu yetiştirmek değil, eğitimde yaşamın bir pratiğini vermek olan katılımcıların hayal etmelerini sağlamak ve deneyimlerini göstermek için bir  lider tarafından  yönlendirilen, ön hazırlık süreci olmayan, süreç odaklı bir formdur. Önceden yazılmış bir metin olmaksızın katlımcıların kendi yaratıcı buluşları, özgün düşünceleri, öznel anıları ve bilgilerine dayanarak oluşturdukları eylem durumları ve doğaçlamalardır.  Yaratıcı drama çocukların doğal dünyasını, yaratıcı oyunlarını merkeze alır. Bir yaşam pratiğidir. Katılımcılara hem kendileri hem de insan olmak hakkında derin anlamlar verir. Eğitimde yaratıcı drama katılımcıya kendini tanımayı, kendini onların yerine koyabilmeyi, bir olguyu çeşitli yönleriyle irdelemeyi, oynayarak, yaşayarak öğrenmeyi sağlamaktadır.

Yaratıcı drama etkinliğine katılanların en başta grup içi bir çalışmaya hazır olmaları, kendilerini rahat ve güvende duyumsamaları, kendilerinde yeni ve değişik yönler keşfetmeye hazırlıklı olması gerekir. Bu tür bir etkinliği yönetecek grup liderinin de oyunculuk ve tiyatro yapma hakkında az da olsa bir eğitim almış olması gerekir.

Drama çalışmalarında tiyatroda olduğu gibi bir başlangıç ve son bölümü olmak zorunda değildir. Ama bildiğimiz çocuk oyunlarında olduğu gibi belli kuralları ve bu kurallar içindeki sonsuz özgürlükleri içerir. Drama süreçlerinde ortaya çıkan şeylerin doğrusu yanlışı yoktur. Kısaca dramada yanlış yapma korkusu yoktur. Bireyin yaratıcılığının gelişmesi de burada başlar. Yanlış yapacağından, mahcup olacağından korkmayan bireyin yaratıcılığının kapıları açılmış olur.

Yaratıcı Drama Bir Sanat Eğitimi Alanıdır

Sanat eğitimin temel taşlarından biridir. Bu temel taşın eksikliği kişilik gelişmesinde eksiklikler bırakacaktır. Sanat eğitimin önemi üç noktada toplanabilir: düşünmeyi öğrenme, kişilik gelişmesi ve kişiye yaratıcılık yollarının açılması. Sanat eğitimi her şeyden önce duyuların eğitilmesi demektir. Yaratıcı dramada duyuların eğitimine önem verilir. Yaratıcı drama ilk başta görmeyi öğreten bir süreçtir. Görmenin buradaki anlamı düşünmeyle bütünleşmektir. Görmeyi öğrenmiş, gördüklerini düşünmeyle birleştirmiş olan, müzik dinlerken, öykü okurken de o sanat yapıtını daha kolay anlayacaktır. Yaratıcı drama ayrıca işitme eğitimi için de olanaklar yaratır. İşitme eğitimi demek her şeyden önce dinlemeyi öğrenmektir. Birey konuşurken kendi sesine kulak vermeyi ve çevresindeki sesleri bilinçli olarak algılamayı dinlemeyi öğrenme sürecinde yaşamaya başlar.

Yaratıcı Drama Bir Öğretim Yöntemidir.

Öğretim yöntemi öğrenciyi hedefe ulaştırmak için izlenen yoldur. Günümüz öğretim yöntemlerinde öğretmene düşen görev geleneksel yöntemlerden farklıdır. Öğretmen öğrencinin öğrenmesini kolaylaştırma, öğrenciye rehberlik etme ve onu güdülemekle yükümlüdür. Yaratıcı drama bu değişen eğitim anlayışında öğretmene yardımcı olabilmektedir. Öğretimde amaç öğrenciyi edilgin durumdan çıkarmak, konuları canlandırarak yaşanır duruma getirmek olduğuna göre yaratıcı drama uygun bir seçenek olarak görünmektedir. Bu yüzden yaygın eğitimde dersler içinde bir öğretim yöntemi olarak giderek yaygınlık kazanmaktadır.

Yaratıcı Drama Öğrenme ve Duyu Organları Arasındaki İlişkiler

Araştırma sonuçlarına göre insanlar okuduklarının %10’unu, duyduklarının %20’sini, gördüklerinin %30’unu, hem görüp hem duyduklarının %50’sini görüp, duyduklarının ve söylediklerinin %80’ini, görüp duyup yapıp söylediklerinin %90’ını hatırlar. Yaratıcı dramada birey farkında olmadan bir yandan duyularını eğitme sürecindedir, diğer yandan da öğrenme sürecinde etkin katılımcıdır. Öğrenci kendi yaptığıyla öğrenirken duyu organlarını harekete geçirir ve unutulmayacak yaşantılar kazanır. Bu yaşantıların kazanılması bireyin sözel ve sözel olmayan iletişim becerilerini de geliştirmesi demektir.

Yaratıcı Dramada Kullanılan Araç ve Gereçler

Yaratıcı drama sürecünde her türlü araç ve gereç kullanılabilir. Bu kullanım araç ve gereçlerin aslından farklı amaçlar için kullanılması, biçiminin değiştirilmesi şeklinde olabilir. Örneğin bir kalem katılımcının elinde bir uzay mekiği gibi kullanılabilir. Bir çift kol düğmesi dinleme aygıtına dönüşebilir. En çok kullanan araç CD, video gibi müzik dinlenen araçlardır. Bunun yanı sıra resim, poster, karton, kukla, boya, oyuncak, kitap, dergi, gazete, afiş, broşür, fotoğraf da önemli araçlardandır.

Kaynakça:
Eğitimde Yaratıcı Drama / Prof. Ömer Adıgüzel
Yaratıcı Drama Öğretmenimin Günlüğü / Prof. Tülay Üstündağ

İşinize Yarayabilir

Karışık Ders Notları, Çalışma Notları, Konu Özetleri Ana Sayfa
Ders Kitabı Cevapları
Tüm Dersler Test Pdf İndir ve Online Test Çöz
Yazılı Soruları Tüm Sınıflar

 Yaratıcı Drama Süreçlerinde Kullanılan Tekniklerden Bazıları

  Yaratıcı Drama Süreçlerinde Kullanılan Tekniklerden Bazıları Ders Notu Konu Özeti İndir

YARATICI DRAMA SÜREÇLERİNDE KULLANILAN TEKNİKLERDEN BAZILARI

Oyun: İnsanı diğer canlılardan ayıran en önemli özelliklerinden biri oyun oynamasıdır. Yaratıcı dramada oyun belli kuralları olan eğlenceli etkinlikleri içerir. Kurallara uymayan için oyuna bir süre devam etmek söz konusu olmayabilir. Oyun yeteneği insanın düş gücü ile gelişir. Yaşam boyu yapılan, düşlenen, söylenen her şeyde oyunsu öğeler vardır.

Rol oynama: Bir grup önünde gruptan seçilen üyelerin bir konuyu canlandırması etkinlikleridir. Bu sırada rol oynayan kişi bir başkası gibi hissetmeye, onun gibi düşünmeye onun gibi davranmaya çalışır.

Rol oynarken dikkat edilmesi gerekenler : Rolden hiçbir biçimde çıkılmamalıdır. Abartı, klişe ve bayağılıktan uzak durulmalıdır. Başka kişi yada kişilerin rolleri çalınmamalı ve biri konuşurken abartılı devinimlerde bulunmamalıdır.

Doğaçlama: Bir yazılı metini değil zihinde canlananı oynama demektir. Kesinleşmiş evreleri olmayan özgün bir süreçtir. Herhangi bir olayı, durumu, anı düşünmeden yaşama ve olay, durum bittikten sonra nasıl yaşadığımızı düşünmek gibi bir durum söz konusudur. Doğaçlamada doğallık ve içtenlik önemlidir. Büyük bir yaratıcı potansiyeli harekete geçirdiğinden, kişiyi özgürleştirdiğinden, kişinin bakış açısını ve kendini ifade etme yeteneğini geliştirdiğinden doğaçlama tahmin edilemez bir değerdedir.  Diğer yandan katılımcıların sözcük dağarcığının gelişmesine, akıcı ve anlamlı konuşmalarına katkı sağlamaktadır. Doğaçlama konuları genellikle yaşanmışlıklardan çıkarılır. Bu yolla oyuncular kendi kişisel dünyalarının bilincine varırlar. Her doğaçlama bir rol oynamayı içerir ama her rol oynama doğaçlamayı içermeyebilir. Çünkü tiyatro, sinema gibi canlandırmalarda doğaçlamaya dayanmayan rol oynamalar da vardır.

Doğaçlama yaparken dikkat edilmesi gerekenler:

• Doğaçlamalar boyunca amaç akıldan hiç çıkarılmamalıdır.
• Öğrenci dikkatin karşısındaki diğer öğrenciye vermeli, kendisini izleyenler varsa onlarla hiç ilgilenmemelidir. İzleyicilerin ne düşündüğü değil, verilen durumun dürüstçe canlandırılması önemlidir.
• Doğaçlama içinde tutarlılık önemlidir. Bir öğrenci evli olduğunu söyleyip sonra onunla uyuşmayan bir şey söyleyemez.
• Doğaçlama yapan kişi için “kötü satıcı” “şaşkın arkadaş” gibi sıfatlar kullanmaktan kaçınmalıdır.
• Öğretmenin dur dediği zamana kadar doğaçlama sürdürülmelidir.
• Yaratıcı drama sürecinde oyunlar grubun birbiriyle iletişimini güçlendirmek ve sürece hazırlamak açısından önemli işlevler yüklenir. Rol oynamalar empati yeteneğini geliştirir, kişi başkasında kendini görür ve tanır. Doğaçlamalar ise grup etkinliklerinin can alıcı noktalarını oluşturur.

Kaynakça:
Eğitimde Yaratıcı Drama / Prof. Ömer Adıgüzel
Yaratıcı Drama Öğretmenimin Günlüğü / Prof. Tülay Üstündağ

İşinize Yarayabilir

Karışık Ders Notları, Çalışma Notları, Konu Özetleri Ana Sayfa
Ders Kitabı Cevapları
Tüm Dersler Test Pdf İndir ve Online Test Çöz
Yazılı Soruları Tüm Sınıflar

 Yaratıcı Drama İle İlgili Bazı Kavramlar ve Anlamları

 Yaratıcı Drama İle İlgili Bazı Kavramlar ve Anlamları Ders Notu Konu Özeti İndir

YARATICI DRAMA İLE İLGİLİ BAZI KAVRAMLAR VE ANLAMLARI

Dram: Acıklı, üzüntülü olayları, bazen güldürücü yönlerini de katarak konu alan sahne oyunu veya televizyon filmi.

Drama: İçinde eylem olan bir ya da birden çok insanın birbiriyle, doğayla ya da başka nesnelerle etkileşerek yaşadıkları içsel ve dışsal deneyimlerdir. Drama sözcüğünün kökeni Yunanca drandır. Dran yapmak, etmek, eylemek anlamına gelir. Drama, çağdaş öğretme sistemlerinde son yıllarda sıklıkla kullanılan yeni bir oluşumdur. Drama bir düşünceyi beden diliyle, hareket ederek, devinimle anlatımdır. Diğer bir ifadeyle drama; insanın kendini başkalarının yerine koyarak çok yönlü gelişmesi, bireyin eğitim ve öğretimde aktif rol alması, kendini ifade edebilmesi, araştırma istek ve arzusunun artması, yaratıcı olması, yaşamı çok yönlü algılaması, bireyin angarya haline dönüşebilen eğitim ve öğrenme isteğinin artmasını sağlayan eğitim yöntemidir. Drama ‘yaparak-yaşayarak öğrenme’ bakımından en etkili eğitim yöntemlerinden biridir.

Drama ve eğitim: Eğitimde, ülkemizde en çok başvurulan yöntem öğretmenin anlatıp öğrenenlerin dinlediği klasik yöntemdir. Bu yöntem birçok konuda işe yaramakla birlikte bazı konularda yetersiz kalmaktadır. Günümüzde teknolojik gelişmeler, günlük yaşam nedeniyle bireyin sosyalleşme sürecinde aile, komşular, akrabalar vb. yakınların etkisi azalmıştır. Bu nedenle akrabalık ve komşuluk ilişkileri sırasında yaşantılar yoluyla edinilen bilgilerin bireye kazandırılması ve bireyde olumlu değişmeler sağlanması amacıyla drama tekniğinin eğitimde uygulanması zorunluluk haline gelmiştir. Ezbere dayalı bir eğitim çocuğun zihinsel gelişimini, araştırmasını, paylaşmayı öğrenmesini engeller. Geleneksel eğitimin yığmacı eğitim yöntemine göre öğrenci öğrenme sürecinde bir özne olmayıp bilginin yerleştirildiği bir nesnedir. Bu yığmacı eğitim yöntemi baskıcı toplumun birçok özelliğini taşır. Öğretmen öğretir ve öğrencilere öğretilir. Öğretmen düşünür, öğrenciler hakkında düşünülür. Öğretmen öğrenme sürecinin öznesi öğrenciler nesnesidir. Bu eğitim anlayışı aşırı ussal, ezbere yönelik, bilgi yüklü, okul yaşamından zevk almaya yönelmeyen, öğrenmenin duyuşsal ve sezgisel yanın savsaklayan, öğrencinin yaşayarak öğrenip kendi sentezlerine varamadığı anlayıştır.  Oysa bir toplumda yeni ürünler ortaya koyabilecek, her alanda etkinliğini sürdürecek yaratıcı bireylere ihtiyaç vardır. Bu durum bireyin yaratıcı yönünün gelişmesiyle doğru orantılı olup eğitime yaratıcı yönün gelişmesi için uygun ortamları hazırlamak gibi bir sorumluluğu da yüklemektedir. Drama çocuğu geliştiren, yetiştiren, onun yaratıcı yönünü ortaya çıkaran başlı başına bir eğitim alanıdır. Yaratıcı drama çalışmaları öğrencilerin kendilerini ve insanı tanımada, iletişim ve işbirliğini öğrenmede, empati, yaratıcılık ve sorunlara çözüm bulma becerilerinin gelişmesinde yardımcı olacaktır.

Dramatik: etkileyici, ani olan, genellikle sürpriz hissi veren heyecanlı an, içinde gerilim, çatışma, karşıtlıklar b ulunan, coşku verici, gerilim yaratıcı olaylardır.

Yaratıcılık:  Yaratıcılık; kalıpların dışına çıkma, ana yoldan ayrılma, varsayımlar kurma, hayal etme, bunları deneme ve gerektirdiğinde değiştirme gibi özelliklere sahiptir. Yaratıcı bireyler öğrenmeye hazır olurlar, esnek ve özgürdürler, merak, sezgi, hayal gücü, deneme, araştırma, sınama, kalıplardan kurtulma, yeni düşünceler üretme belirgin özellikleridir. Her insan yaratıcı olabilme şansına sahiptir. Bunun için dahi olmak gerekmez. Yaratıcı olma küçük çocuğun çevresindeki eşyaları tanımak amacıyla onlara dokunduğu ilk andan itibaren başlar. Küçük çocuklar kolayca yap inan dünyasına girerler ama büyüdükçe kurguya dayalı bu gerçekliklere inanmak kolay olmaz. Zamanla insandaki yaratıcılık çeşitli nedenlerle geriler, yok olur.  Yaratıcı dramanın bireylerin kendilerini tanımasına, kendilerini ifade etmede özgür hissetmesine ve yaratıcılığın gelişimine yardım eder.

Empati: Bir insanın kendisini karşısındaki insanın yerine koyması, onun rolüne girerek olaylara onun gözüyle bakması demektir. Drama çalışmalarında katılımcı kendini daha önce hiç olmadığı ya da sadece gözlemlediği bir rol içinde bulabilir. Bu tip yaşantılar empati becerisinin gelişmesine olanak sağlar.

Rol: bir kimsenin gerçekleştirmek durumunda olduğu herhangi bir eylemde yapması gereken görev, gerçek olmayan davranıştır. Dramada rol oynamak için aktörlük eğitiminin gerektirdiği bir donanıma sahip olmak gerekmez. Spontan olarak role ilişkin gereken tutumla uyumlu olunması o kişiliğin rolünün oluşturulmasını sağlar. Role uygun olarak katılımcılar geleceğe ya da geçmişe adım atarlar, pek çok konuda çeşitli düşünceler üretebilirler. Böylece katılımcıların empati becerileri güçlenir, bir başkası gibi düşünüp davranabilirler. Bir rolün oynanması durumunda katılımcıların bakış açıları da ortaya çıkar. Bir rolü üstlendiğimizde kendimizden çok uzak olmayız çünkü. Canlandırma anlarında kendimizi gülerken veya kıkırdarken bulmamız rolün bakış açısına yeterince inanmayışımız veya yeterince yoğunlaşmadığımızı gösterir. Rol oynama sürecinde oluşturulan öyküyü kabul etmek ve ona inanmak gerekir.  İlk başlarda arkadaşınızı babanız gibi kabul etmek gülünç gelebilir. dersimiz.com Bu durum canlandırma sürecine yeni başlayan biri için kolay değildir ama bunun kısa bir süre içinde geçeceğini ve etkinliklere katıldıkça katılımın daha da kolaylaştığını göreceksiniz. Gerçek yaşamda ne kadar çok rol değiştirdiğimizi, ve drama süreçlerinde rol oynamanın, canlandırma yapmanın hem  bizi hayata hazırlamak, dünyayı başkasının gözünden görmek hem de kendimizi tanımak anlamında yaptığı katkıları unutmayınız.

Oyun: Drama ile oyun iç içedir. Drama oyunun pek çok özelliğini barındırır. Oyun, çocuk için yemek, içmek kadar önemlidir. Drama süreci içinde çeşitli oyunlar da yer alabilir. Çocuk, oyunda ben, sen ve biz kavramlarını öğrenir. Paylaşma, yardımlaşma, yenme ve yenilmeyi yaşayarak öğrenir. Oyun kız erkek çocuklar arasındaki ayrımın, çekişmenin azalmasını sağlayabilir. Güven duyma, karar verme, iletişim kurma drama ile oyun arasındaki ortak noktalardır. Dramanın kökeninde oyun kavramı bulunduğuna göre eğitimde dramada da kültürel ve evrensel oyunlardan yararlanılır. Oyundaki etkileşim ile toplumsal yaşantıdaki etkileşimin benzer olması, oyunun eğitimde dramada kullanılmasına neden olmuştur. Eğitimde drama grupla yapılan oyunsu süreçlerdir.   Bu durumda dramanın kökeninde oyun bulunur diyebiliriz.  Oyun grup bilincini geliştiren, insanın kendini doğal hissettiği, yaşayarak öğrendiği, yaratıcılığını ortaya koyduğu bir alan olması sebebiyle drama çalışmalarında önemlidir. Ama dramanın sadece oyun olduğunu düşünmek yanlıştır. Yaratıcı drama doğaçlama, rol yapma vb. teknikleri de kullanır. Drama süreçlerinde oynama, oyunculuk da söz konusudur.  Ama bu metin ezberlerinin yapıldığı sahneye çıkmak amaçlı olan tiyatro oyunculuğu değildir. Dramada ezber ve sahneleme yoktur.

Kaynakça:
Eğitimde Yaratıcı Drama / Prof. Ömer Adıgüzel
Yaratıcı Drama Öğretmenimin Günlüğü / Prof. Tülay Üstündağ

İşinize Yarayabilir

Karışık Ders Notları, Çalışma Notları, Konu Özetleri Ana Sayfa
Ders Kitabı Cevapları
Tüm Dersler Test Pdf İndir ve Online Test Çöz
Yazılı Soruları Tüm Sınıflar