Felsefe İle Tanışma-Felsefenin Konuları(Alt Dalları)

Felsefe İle Tanışma-Felsefenin Konuları(Alt Dalları) Ders Notu İndir

Felsefe İle Tanışma-Felsefenin Konuları(Alt Dalları)

FELSEFENİN KONULARI(ALT DALLARI)

Bilgi Felsefesi(Epistemoloji):Bilgi sorununu ele alır.Bilginin özünü,ilkelerini, yapısını,kaynağını araştırır.

Ele aldığı Sorunlar

Bilgi nedir? Öğeleri nelerdir? Nasıl oluşur?              Bilginin kaynağı akıl yada diş dünyamıdır?

Doğru mutlak bilginin ölçütü nedir?                         Bilgi mutlak mı? Yoksa göreli(rölatif)midir?

Bir şey bilinebilir mi?                                                Bir şeyi nasıl biliriz?

Bilgimiz nesneleri doğru olarak yansıtıyor mu?        Vb.                                        

Varlık Felsefesi(Ontoloji):Tek tek varlıkları değil genel olarak varlığı inceleyen felsefe disiplinidir.Varlığın özünü, ilk nedeni ve ilkelerini araştırır.

Ele aldığı Sorunlar

Varlık var mıdır? Yok mudur? Nedir?                      Varlığın özü nedir? Değişkenmidir?

Evren sonlumudur? Başlangıcı var mıdır?                Evrende özgürlük var mıdır?

Kaç türlü varlık vardır?                                             Varlığın niteliği nedir?

İnsanın varlık amacı nedir?                                       Evrende amaçlılık varmıdır?

Vb.

Ahlak Felsefesi(Etik):İnsanın yapıp etmelerini(eylemlerini) konu edinir. Bunların ilkelerini inceler.İnsan eylemleri ile ilgili kavramları(iyi, kötü, vicdan, özgürlük, erdem, mutluluk vb.) ele alır.

Ele aldığı Sorunlar

Ahlakın kaynağı nedir?                                             Ahlaki eylemin bir amacı var mıdır?

İnsan eylemlerinde özgür müdür?                             Ahlak yargılarının niteliği nedir?

Tüm insanların benimseyeceği ahlâk yasaları var mıdır?Ahlak yargılarının niteliği nedir?

İyi ve kötü nedir?                                                      İyilik doğuştan mı? Yoksa sonradan mı kazanılmıştır?        Vb.                       

Siyaset felsefesi: Siyaset felsefesi devlet ve devlet şekilleri, iktidar, egemenlik, meşruiyet, gibi kavramları araştırır.Siyasal olayların ve kurumların oluşumunu açıklamaya çalışır.Bunları siyasal düzenle ilişkileri açısından değerlendirir.Ana konusu devlettir.

Ele aldığı Sorunlar

İktidar kaynağını nereden alır?                                 Egemenliğin kullanılış biçimleri nelerdir?

Sivil toplumun bürokrasinin anlamı nedir?                Meşruiyetin ölçütleri nelerdir?

Devlet nasıl yönetilmelidir?                                      En iyi yönetim biçimi hangisidir?

Devlet-birey ilişkisi nasıl olmalıdır?                          Bireyin temel hakları nelerdir?

Vb.

 Bilim Felsefesi: Felsefeye özgü düşünme ve çözümleme yönteminden yaralanarak bilimin yapı ve işleyişini aydınlatmayı amaçlayan felsefe dalıdır.

Ele aldığı Sorunlar

Çeşitli bilimler arasında ortak noktalar var mıdır?                Varsa buna dayanarak bilimleri sınıflandırmak mümkün müdür?”                                                                    Bilim nedir?                                      

Bilgiler topluluğu mudur?                                                     Bilimde her şey olup bitmiş midir?

Estetik: Güzel olan’ı(hem doğadaki, hem de insan yapısı) araştıran felsefe dalıdır. Sanat felsefesi de güzeli konu edinir fakat sanat felsefesinin konusu sadece insan yapısı güzelliklerdir.(sanat eseri)Yani sanat felsefesinin konusu Estetiğe göre daha dardır. Bunun yanında sanat fels. sanat eseri ile ilgili kavramların analizi ve problemlerin çözümü ile de uğraşır.

Ele aldığı Sorunlar

Sanat nedir?                                                                          Sanat eserinin işlevi nedir?

Bir nesneyi güzel yapan şey nedir?                                       Herkesin güzel dediği bir nesne olabilir mi?

Ortak estetik yargılar var mıdır?                                           Vb.

Din felsefesi

Din felsefesi dini konu edinen, dinin insanın var oluşunun kaynağı insanin doğasının ve kaderinin kaynağı ve değerler ile ilgili sorunları ele alarak sorgulayan felsefe disiplinidir. 

Ele aldığı Sorunlar

Tanrı var mıdır? Onun varlığını gösteren kanıtlar gösterilebilir mi? Vahiy mümkün müdür?

Evren Yaratılmış Bir Varlık mıdır? Yoksa Yaratılmamış (Ezeli ve Ebedi) Bir Varlık mıdır?

Ölüm bir son mudur?                                                                        Ölümden sonra bir hayat var mıdır?

Ruh var mıdır? Nedir? Ölümsüz müdür?                              Vb.

 Ayrıca bunların dışında tarih, eğitim, tarih gibi felsefe alanları da vardır.

İşinize Yarayabilir

Felsefe Grubu Ders Notları, Çalışma Notları, Konu Özetleri Ana Sayfa
Ders Kitabı Cevapları
Tüm Dersler Test Pdf İndir ve Online Test Çöz
Yazılı Soruları Tüm Sınıflar

Felsefe İle Tanışma-Felsefenin Anlamı

Felsefe İle Tanışma-Felsefenin Anlamı Ders Notu İndir

A-FELSEFENİN ANLAMI:

    İnsanoğlu ilk çağlardan günümüze kadar içinde yaşadığı evreni, bu evrenin nasıl yaratıldığı, kim tarafından yaratıldığı, evrenin yasalarını, insanın evrendeki yerinin, yaşamın amacının ne olduğu gibi soruları merak etmiştir.

Bu sorulara ilk çağlardan günümüze kadar birçok insan tarafından çeşitli cevaplar aranmıştır. Fakat ilk çağlarda bu sorulara verilen cevaplarla mitoloji, diğer inançlar ve duygular iç içedir.

Felsefi düşüncenin ilk örnekleri Eski Yunanda ortaya çıkmıştır. İlk çağlarda Thales  diğerleri gibi bu soruları mitolojiye, diğer inanç ve duygulara sarılmadan sadece bağımsız gözlem ve deneyimlerine dayanarak açıklamıştır. Evreninin ana maddesinin (Arche) su olduğunu söylemiştir. Ulaştığı sonuçlar yanlış olsa da yöntemi bugünkü bilimsel yönteme benzer bir yöntemdir. Bu nedenle felsefe tarihinde ilk defa düşünceyi sistemli bir biçimde kullanarak akla ve deneyimlerine dayalı bilgi üretmeye çalıştığı için THALES ilk filozof kabul edilir.

Felsefenin tanımları: Felsefenin günümüze kadar çeşitli tanımları yapılmakla beraber geçerli bazı tanımları şunlardır.

ü  Sokrates:        Felsefe, neleri bilmediğini bilmektir. (Bilgi)

ü  Platon:           Doğruyu bulma yönünde düşünsel bir çabadır. (Düşünce Etkinliği)

ü  Aristoteles:     İlkelerin, ilk nedenleri dolayısıyla da Tanrının bilimidir. (Doğanın ve Tanrının araştırılması)

ü  Agustinus:      Tanrıyı bilmektir. (Yaratıcının bilgisine ulaşma etkinliği)

ü  Anselmus:       İnanılanı anlamaya çalışmaktır. (Dini dogmaların akıl ile temellendirilmesi

ü  R. Bacon:       Deneye ve gözleme dayanan bilimsel veriler üzerine düşünmektir. (Bilim üzerine düşünme etkinliği)

ü  Descartes:       Felsefe bilgeliktir; insanın bilebileceği her şeyin incelenmesidir.( Evren ve evrendeki varlıkların bilgisine ulaşma çabası)

ü  Campanella:    Eleştiridir.(Varolan bilgilerin sorgulanması etkinliği)

ü  Kant:              Bilginin nasıl mümkün olacağını öğrenmektir. (Bilgimizin kaynağını ve doğruluk ölçütlerini araştırmaktır.)

ü  Jaspers:           Yolda olmaktır.(Ulaşılan bilgilerden yeni sorular türeterek sürekli arama araştırma çabası)

ü  Heidegger:      Varlık üzerine düşünmektir. (Varlıkları bilme , araştırma  ve sorgulama çabası)

Yukarıdaki tanımlarda da görülebileceği gibi felsefenin tanımı onu ortaya koyan felsefeciler ve ortaya koyuldukları çağın ve toplumun izlerini taşımaktadır. Bu nedenle felsefenin tanımını da yapmak oldukça zor bir uğraştır, ayrı bir felsefi çabadır.

 Her ne kadar farklı tanımları da olsa çoğu çevrelerce felsefe yaşadığımız evreni, insanı, toplumu anlamak için sürdürülen bir tür bilgi üretme faaliyeti; aramaya, araştırmaya, sorgulamaya dayanan bir tavır olarak anlaşılmıştır.

Felsefe sözcüğü yunanca iki kelimenin philo (Sevmek, peşinden koşmak) ve Sophia(bilgelik kelimelerinin birleşmiş halidir. Öyleyse “philosophia” yani felsefe bilgiyi sevmek, bilginin veya hikmetin peşinden koşmak, bilgi veya bilgeliği aramak anlamlarına gelmektedir. Özel olarak Antik Yunanlılar için “bilgelik sevgisi” veya “hikmet arayışı” anlamına gelir.

Felsefe; varlık, bilgi, gerçek, adalet, güzellik, doğruluk, akıl ve dil konularında genel ve temel sorunlarla ilgilenen düşünsel bir etkinliktir. Bir mitolog, din adamı, bilim insanı ve sanatçı da düşünmektedir, filozof da. Fakat filozofun düşünme biçimi onlarınkinden farklıdır ve buna mitolojik, dini, bilimsel veya sanatsal düşünme değil, felsefi düşünme denir. Felsefi düşünme akla ve mantığa dayanan düşünceler arasında tutarlılığın olduğu bir düşünmedir. Bununla birlikte her dönemde felsefe farklı işlevler görmüştür yani her dönemde felsefeye yüklenen anlamlar farklı olmuştur. Örneğin ilk çağda felsefe doğanın araştırılması, Orta Çağ Hristiyan dünyasında dini kavramların temellendirilmesi, Yeni Çağda aklın aydınlanması, yakın çağda dil ve bilim kavramlarının açıklığa kavuşturulması, günümüzde ise dil, sanat, toplum ve bilim üzerine çözümlemeler yapılması gibi amaçlara yönelik kullanılmıştır.

Felsefenin içinde merak etme ve şüphe duyguları önemli yer tutar. İnsanın merak etme duygusu doğuştandır. Ancak büyüdükçe diğer bazı duygular gibi onu da kaybedebiliriz. Mevcut bilgilerimizle düşünmeye, hatta aynı biçimde düşünmeye başlarız Çocukken merak ettiğimiz birçok şeyi merak etmekten, araştırmaktan, sorgulamaktan vazgeçeriz. Aslında filozofların sordukları sorular çocukken sorduğumuz soruların daha sistemli ve karmaşık biçimleridir. Bu anlamda felsefe merak ve şüphe etme yeteneğini öldürmeme, merak edileni araştırma, şüphe duyulanı sorgulama etkinliğidir.

İşinize Yarayabilir

Felsefe Grubu Ders Notları, Çalışma Notları, Konu Özetleri Ana Sayfa
Ders Kitabı Cevapları
Tüm Dersler Test Pdf İndir ve Online Test Çöz
Yazılı Soruları Tüm Sınıflar

Felsefe İle Tanışma-Felsefe-Hikmet İlişkisi

 Felsefe İle Tanışma-Felsefe-Hikmet İlişkisi Ders Notu İndir

FELSEFE-HİKMET İLİŞKİSİ

İlk Çağ Yunan toplumunda felsefecilere bilge denmekteydi.  Rivayete göre ilk defa Samoslu Pythagoras (MÖ. 570-M.Ö. 490) kendisinin insan olarak evrenin tüm bilgisine sahip olamayacağı için bilgede (sophos; hakim) olamayacağını, fakat evrenin bilgisini arayan  bilgeliğin peşinden koşan biri olarak filozof (bilgelik dostu, bilgeliğin peşinden koşan kimse) olabileceğini söylemiştir. Böylece tarihte filozof kelimesini ilk defa kullanan Pythagoras kabul edilmektedir.

Felsefe ile bilgelik (hikmet) arasında önemli bir ilişki vardır. Felsefe bilginin bilgeliğin peşinden koşma, arama anlamında kullanılmaktadır. Bu bilgelik sevgisi hiçbir çıkara dayanmayan salt bilgiye bilgeliğe ulaşma yolunda elde edilen hazla beslenen bir sevgidir.

 Fakat felsefe/filozof ve bilgelik/bilge arasında çeşitli farklar da vardır.

ü  Bilgiden bağımsız bir filozof düşünülemez ama bilgeler felsefeye pek ihtiyaç duymazlar. Bilgelerin ilgi alanı daha çok bilgi birikimi sahibi olmakla ilgilidir. Bilge, var olan bilgiyi öğrenip koruyan bilgiye sahip olan iken, filozof ise bilgiyi arayan var olan bilgiden yeni bilgi üretip onu yine yeni bilgi üretmede kullanandır. Bilge, bu yönüyle etki-tepki sistemiyle bilgi depolayan bir bilgisayar gibi düşünülebilir. Filozofun ve bilgenin bir sanat eserine bakışları arasındaki fark, aynı oyunu onlarca kez oynamış bir oyuncunun izlemesi ve tiyatro meraklısı bir izleyicinin aynı oyunu ilk defa izlemesi arasındaki fark gibidir. Bu durumda bilge bu oyunu eleştirme konusunda haklı ve bilgilidir ama bilge o oyunda daha önce görmediği bir şey göremez artık onun için orada bir yenilik yoktur. Filozof için ise orada yeni bir şeyler vardır ve bu yeni şeyleri nasıl kullanacağını çok iyi şekilde bilmektedir. Bilge oyun hakkında her şeyi bildiğini düşünürken filozof bilmediği daha pek çok şey olduğunun farkındalığı içindedir. Sokrates’in “bildiğim tek şey, hiçbir şey bilmediğimdir” sözü de filozofun bu özelliğini dile getirmek için kullanılabilir.

İşinize Yarayabilir

Felsefe Grubu Ders Notları, Çalışma Notları, Konu Özetleri Ana Sayfa
Ders Kitabı Cevapları
Tüm Dersler Test Pdf İndir ve Online Test Çöz
Yazılı Soruları Tüm Sınıflar